DDeepNiche
Học YouTube › Chặng 1 › Bài 1.2

Chặng 1 · Bài 1.2/1.5

Chọn thị trường và vẽ chân dung người xem

Chọn thị trường người xem bằng số liệu trước khi chọn chủ đề, rồi viết chân dung một người xem cụ thể để mọi quyết định sau đó bám vào.

13 phút

Tiền chạy theo người xem, không theo người làm

Bạn sống ở Việt Nam không có nghĩa kênh phải làm cho người Việt xem. Nhà quảng cáo trả tiền theo nơi người xem sống và sức mua của họ. DeepNiche đo bằng công cụ Kiểm tra kiếm tiền: cùng lượng người xem, khán giả Mỹ trả cao gấp khoảng 4 lần khán giả Việt Nam. Cùng công sức làm một video, thị trường quyết định trần thu nhập. Vì vậy thứ tự đúng là: chọn thị trường TRƯỚC, rồi mới chọn chủ đề trong thị trường đó.

Thị trường được quyết định bởi ngôn ngữ và văn hoá của video, không phải bởi cài đặt quốc gia của kênh. Video tiếng Việt thì gần như chỉ người hiểu tiếng Việt xem — dù bạn đặt quốc gia là gì.

Cùng chủ đề, khác thị trường — số thật DeepNiche đo (10/2026)

Đọc bảng này đừng vội kết luận “làm Mỹ cho giàu”. Cột tiền chỉ là một nửa câu chuyện; nửa kia là bạn có làm được nội dung đúng giọng người bản xứ hay không. Một chủ đề có thể gần như không có cầu ở nước này (967 lượt xem mỗi video) và rất mạnh ở nước khác (89 nghìn).

Cầu nguyện buổi sáng

Lượt xem trung bình mỗi video: Việt Nam 967 · Brazil 89 nghìn · Mỹ 56,7 nghìn. Mỹ có điểm cơ hội 82, giá quảng cáo ước tính gấp khoảng 4 lần Brazil — ước tính gần 1,9 triệu đồng mỗi video.

Tâm lý học: Nhật vs Việt Nam

Lượt xem trung bình mỗi video 16,6 nghìn vs 7,6 nghìn; kênh nhỏ đang nổ 10 vs 5; giá quảng cáo ước tính 2,7 vs 1,1 USD mỗi nghìn lượt xem → tiền quảng cáo mỗi video gấp khoảng 5 lần.

Tâm lý học tại Việt Nam

Điểm ngách 83/100, 22 video vượt trội, 17 kênh nhỏ đang nổ, nhiều từ khoá dài ít cạnh tranh — tiền mỗi video thấp hơn Nhật nhưng dễ vào, dễ hiểu người xem.

Bốn câu hỏi chọn thị trường

THỊ TRƯỜNG ĐÚNG = TIỀN ĐỦ × CẦU CÓ THẬT × CÒN CHỖ × BẠN LÀM ĐƯỢC CHUẨN BẢN XỨ

  1. TIỀN: RPM ước tính của thị trường cho chủ đề này là bao nhiêu? Lấy ở Đào đa thị trường và Kiểm tra kiếm tiền trên 2–3 kênh mẫu.
  2. CẦU: lượt xem trung vị mỗi video ở thị trường đó có đủ lớn không? Đừng giả định chủ đề hot ở nước này thì hot ở nước kia.
  3. CHỖ TRỐNG: còn kênh nhỏ đang nổ không? Kênh nhỏ còn nổ nghĩa là YouTube vẫn đang tìm người làm mới cho ngách đó.
  4. NĂNG LỰC: bạn có viết, kiểm tra được nội dung ở ngôn ngữ đó không? Có hiểu người xem đó đùa gì, sợ gì, tin gì không? Nếu không, mọi lợi thế RPM sẽ mất ở tỉ lệ giữ chân.

Ưu nhược từng nhóm thị trường cho người Việt làm kênh không lộ mặt

Việt Nam

Dễ viết, dễ hiểu người xem, có affiliate tiếng Việt, đọc được bình luận trực tiếp để sửa nội dung. Nhược: RPM thấp — cần affiliate / sản phẩm đi kèm.

Nói tiếng Anh (Mỹ, Anh, Úc…)

RPM cao, thị trường lớn nhất. Nhược: cạnh tranh dày, người xem nhận ra ngay văn dịch máy; cần ngách hẹp và tiêu đề viết như người bản xứ.

Nhật, Hàn, Đức

RPM cao, nhiều ngách ít người Việt làm. Nhược: văn hoá và văn phong rất riêng — VD tâm lý học ở Nhật thắng bằng giọng đọc chậm rãi, khán giả từ 50 tuổi; khó tự kiểm tra lỗi ngôn ngữ.

Brazil, Mexico, Indonesia…

Cầu rất lớn ở một số chủ đề, cạnh tranh có thể thấp. Nhược: RPM thường thấp hơn nhóm trên — VD ở chủ đề cầu nguyện buổi sáng, Mỹ gấp khoảng 4 lần Brazil.

Một kênh = một thị trường = một ngôn ngữ. Muốn làm hai thị trường thì mở hai kênh. Trộn tiếng Việt và tiếng Anh trên một kênh khiến YouTube khó biết đưa video cho ai, và người xem tiếng này gặp video tiếng kia thì bỏ đi.

Chân dung người xem: viết cho MỘT người, không viết cho “mọi người”

Chân dung người xem (persona) là mô tả một người cụ thể đại diện cho khán giả chính. Nó quyết định giọng đọc nhanh hay chậm, tiêu đề dùng chữ gì, chữ trên ảnh bìa to cỡ nào, video dài bao nhiêu, đăng mấy giờ. Không có persona, mỗi video bạn lại đoán lại từ đầu — và mỗi lần đoán một kiểu.

Tuổi, hoàn cảnh

Không ghi “18–45”. Ghi một người: “26 tuổi, nhân viên văn phòng năm thứ 3, thuê trọ ở thành phố lớn”.

Nỗi lo / mong muốn

Dùng chính chữ họ viết trong bình luận: “lương về 10 ngày là hết”, “muốn có quỹ dự phòng mà không bỏ được trà sữa”.

Họ gõ gì để tìm

Lấy từ gợi ý tìm kiếm thật (Nghiên cứu từ khoá) — đây là nguyên liệu tiêu đề sau này.

Lúc nào xem, ở đâu

Sau giờ làm, trước khi ngủ, trên xe buýt, khi nấu ăn. Nếu họ “nghe” nhiều hơn “nhìn”, lời đọc phải tự đứng được, không phụ thuộc hình.

Thiết bị

Điện thoại: chữ ảnh bìa phải đọc được ở cỡ ngón tay, hình đơn giản. TV / máy tính: chịu được hình nhiều chi tiết, video dài hơn.

Đã thử gì, vì sao thất bại

Đây là chỗ video của bạn khác người khác: “đã thử ghi chép chi tiêu 3 lần, lần nào cũng bỏ sau 1 tuần”.

Lấy dữ liệu persona ở đâu — đừng đoán

Persona là giả thuyết. Viết bản đầu từ bình luận đối thủ, sửa ở ngày 30 và ngày 60 theo số liệu kênh mình. Dán persona lên đầu mọi file kịch bản.

Ví dụ làm thật: Chọn thị trường cho ngách tâm lý học: Việt Nam hay Nhật

Các con số là số thật DeepNiche đo tháng 10/2026 cho ngách tâm lý học. Phần lập luận và quyết định là cách kênh ví dụ “Tiền & Tâm Lý” suy nghĩ.

  1. Đặt hai ứng viên
    Nhóm làm kênh đọc viết tốt tiếng Việt, dùng được AI để viết tiếng Nhật nhưng không tự kiểm tra được văn phong. Hai ứng viên: Việt Nam và Nhật.
  2. So tiền
    Giá quảng cáo ước tính 2,7 USD (Nhật) vs 1,1 USD (Việt Nam) mỗi nghìn lượt xem; tiền quảng cáo mỗi video ước tính gấp khoảng 5 lần. Nhật thắng rõ.
  3. So cầu
    Lượt xem trung bình mỗi video 16,6 nghìn (Nhật) vs 7,6 nghìn (Việt Nam). Nhật thắng.
  4. So chỗ trống
    Kênh nhỏ đang nổ: 10 (Nhật) vs 5 (Việt Nam). Một kênh tâm lý Nhật 4 tháng tuổi, chưa tới 7 nghìn người theo dõi đã có video 1,2 triệu lượt xem. Nhật vẫn thắng.
  5. So năng lực
    Chủ đề thắng ở Nhật là tâm lý con người, giọng đọc chậm rãi, khán giả từ 50 tuổi — khác hẳn nhóm 22–35 tuổi mà nhóm hiểu. Ở Việt Nam, ngách tâm lý học được 83/100, ngách con “tâm lý học về tiền” lặp lại ở video thắng, có nhiều từ khoá dài ít cạnh tranh. Việt Nam thắng.
  6. Tính nguồn thu phụ
    Kênh muốn affiliate sách và khoá học tài chính cá nhân tiếng Việt — chỉ bán được cho người xem Việt Nam. Việt Nam thắng.
  7. Quyết định
    Kênh chính: Việt Nam, ngách con tâm lý học về tiền. Nhật ghi vào mục “kênh thứ hai sau 6 tháng”, khi đã có quy trình chạy trơn và tìm được người kiểm tra tiếng Nhật.

Kết quả: Nhật thắng 3 tiêu chí về số, nhưng thua ở năng lực làm chuẩn bản xứ và nguồn thu phụ — đủ lý do để bắt đầu ở Việt Nam mà không tiếc. Quyết định dựa trên bảng số đỡ dao động hơn nhiều so với “nghe nói thị trường X đang ngon”.

Số liệu DeepNiche tự đo bằng công cụ của mình, tháng 10/2026. Con số thay đổi theo thời điểm — bấm công cụ để đào lại số mới nhất cho chủ đề của bạn.

Lỗi hay gặp

Prompt viết sẵn

Phần còn trong [ngoặc vuông] là chỗ bạn dán dữ liệu của mình.

Vẽ chân dung người xem từ bình luận thật

Chép 30–100 bình luận dưới các video vượt trội của đối thủ cùng thị trường (hoặc lấy từ Mổ băng đối thủ), dán vào chỗ trống.

ChatGPT / Claude

Bạn là nhà nghiên cứu khán giả YouTube, chỉ kết luận từ dữ liệu được cung cấp.
Bối cảnh: Tôi sắp làm kênh về [CHỦ ĐỀ] cho người xem ở [THỊ TRƯỜNG], ngôn ngữ [NGÔN NGỮ].
Dưới đây là bình luận thật tôi chép từ các video đang thắng của đối thủ cùng chủ đề:
[DÁN 30–100 BÌNH LUẬN, MỖI DÒNG MỘT BÌNH LUẬN]

Hãy làm:
1. Nhóm bình luận thành 4–6 cụm theo nỗi lo / mong muốn. Mỗi cụm: tên cụm, số bình luận, 2–3 câu trích nguyên văn.
2. Liệt kê 10 cụm từ người xem dùng nhiều nhất để tả vấn đề của họ (giữ nguyên chữ của họ).
3. Viết 1 chân dung người xem chính: tên gọi, tuổi, hoàn cảnh, nỗi lo lớn nhất, mong muốn, đã thử gì và vì sao thất bại, lúc nào có thể xem, thiết bị.
4. Viết 1 chân dung phụ cho nhóm lớn thứ hai.
5. Gợi ý 10 ý tưởng video trả lời đúng nỗi lo trong bình luận, ghi rõ ý tưởng thuộc cụm nào.
Định dạng: tiêu đề in đậm cho từng mục, bảng cho mục 1 và mục 3.
Ràng buộc: chỉ kết luận từ bình luận đã dán. Mục nào bình luận không nhắc tới (tuổi, thiết bị, giờ xem…), ghi "ĐOÁN" kèm lý do. Không bịa số liệu, không bịa trích dẫn.

So sánh thị trường bằng số liệu đã đào

Dùng sau khi chạy Đào đa thị trường và Kiểm tra kiếm tiền 2–3 kênh mẫu ở mỗi nước trong top.

ChatGPT / Claude

Bạn là chiến lược gia kênh YouTube đa thị trường, nói thẳng, không tô hồng.
Bối cảnh: Chủ đề [CHỦ ĐỀ]. Tôi là người Việt, đọc viết tốt các ngôn ngữ: [DÁN NGÔN NGỮ BẠN THÀNH THẠO]. Thời gian làm kênh: [DÁN SỐ GIỜ MỖI TUẦN]. Nguồn thu dự định: [DÁN QUẢNG CÁO / AFFILIATE / SẢN PHẨM].
Kết quả Đào đa thị trường và Kiểm tra kiếm tiền của tôi:
[DÁN BẢNG: NƯỚC, ĐIỂM CƠ HỘI, LƯỢT XEM TRUNG VỊ, SỐ KÊNH NHỎ ĐANG NỔ, RPM ƯỚC TÍNH, THU NHẬP ƯỚC TÍNH MỖI VIDEO]

Hãy làm:
1. Chấm mỗi nước theo 4 tiêu chí, thang 1–5: tiền, cầu, còn chỗ, năng lực của tôi. Giải thích từng điểm bằng con số đã dán.
2. Chọn 1 nước làm kênh chính và 1 nước để dành, kèm lý do.
3. Nêu 3 rủi ro lớn nhất ở nước được chọn và cách giảm.
4. Nêu những gì phải điều chỉnh khi làm cho nước đó: văn phong, tốc độ đọc, độ dài, kiểu hình ảnh, giờ đăng.
Định dạng: bảng cho mục 1, gạch đầu dòng cho mục 2–4.
Ràng buộc: chỉ dùng số tôi đã dán, không tự thêm RPM hay số liệu thị trường. Nhận định chung không có số thì ghi "NHẬN ĐỊNH" để tôi tự kiểm chứng.

Bài tập làm ngay

Chọn thị trường và viết chân dung người xem 1 trang

  1. Chạy Đào đa thị trường cho chủ đề của bạn với ít nhất 6 nước, chép bảng kết quả.
  2. Kiểm tra kiếm tiền 2 kênh mẫu ở mỗi nước trong top 2, ghi RPM ước tính.
  3. Chấm 4 tiêu chí (tiền, cầu, còn chỗ, năng lực) cho 2–3 nước dẫn đầu, chốt 1 nước.
  4. Chép 30–50 bình luận thật từ 5 video vượt trội của đối thủ ở nước đã chọn, chạy prompt “Vẽ chân dung người xem”.
  5. Sửa lại chân dung bằng chữ của bạn, dán lên đầu file kịch bản.

Đạt khi

Kiểm tra nhanh

Câu 1. Bạn sống ở Việt Nam, làm video tiếng Anh cho người Mỹ, đặt quốc gia cư trú của kênh là Việt Nam. Tiền quảng cáo mỗi nghìn lượt xem chủ yếu phụ thuộc vào gì?

Câu 2. Chủ đề X ở Nhật có RPM gấp 2,5 lần Việt Nam, lượt xem trung vị gấp đôi. Bạn không đọc được tiếng Nhật và không có ai kiểm tra giúp. Nên làm gì?

Câu 3. Chân dung người xem nào dùng được để ra quyết định?

Kênh kiếm tiền từ đâu và cần bao nhiêu lượt xem

Bài 1.1

Video dài, Shorts hay kết hợp: chọn định dạng và thời lượng

Bài tiếp theo · 1.3